هیچکاک را چگونه بهتر بفهمیم؟

فیلم‌های هیچکاک

۲۸ مهر ۱۳۹۷

هیچکاک با نام کامل «سر آلفرد جوزف هیچکاک» در سال ۱۸۹۹ در لندن متولد شد. خانواده او به شدت کاتولیک بودند و اعتقادات مذهبی سختی داشتند.

Hitchcock کارش را به‌عنوان طراح تیتراژ فیلم در لندن آغاز کرد و بیشتر فیلم‌هایش را در آمریکا ساخت. او متأثر از سبک اکسپرسیونیستی بود و آثار اکسپرسیونیستی در کارهایش نیز دیده می‌شد. همچنین می‌توان نشانه‌های مونتاژ شوروی و تدوین موازی گریفیث را در فیلم‌های هیچکاک مشاهده کرد.

او چند فیلم در لندن ساخت و در نهایت در سال ۱۹۳۹ راهی هالیوود شد و فیلم‌های بسیاری را کارگردانی کرد. با وجود اینکه فیلم‌های هیچکاک موفقیت‌هایی خوبی از نظر جذب مخاطبان داشتند؛ اما هیچ‌گاه برنده اسکار نشدند. البته فیلم‌های ربه‌کا، قایق نجات، پنجره عقبی، طلسم‌شده و روانی نامزد جایزه اسکار شدند. تنها فیلم ربه‌کا در سال ۱۹۴۰ جایزه بهترین تولیدکنندگی را از آن خود کرد. اگر دوست داشتید درباره هیچکاک بیشتر بدانید و فیلم  پنجره عقبی را بهتر درک کنید، به مقاله «هیچکاک و چشم‌چرانی‌هایش» سر بزنید. 

Hitchcock علاوه بر ساخت فیلم، مجموعه سریالی نیز با نام «آلفرد هیچکاک تقدیم می‌کند» در سال ۱۹۵۵ تا ۱۹۶۲ ساخته است.

هیچکاک در سال ۱۹۸۰ در ۱۹۸۰ دیده از دنیا فرومی‌بندد و برای عاشقان سینما، بهترین یادگارها را بر جای می‌گذارد؛ فیلم‌هایش را.

تعدادی از فیلم‌های مهم هیچکاک

فیلم‌های هیچکاک در انگلستان

ـ مستأجر: داستان لندن مه‌آلود/ ۱۹۲۷ (The Lodger: A Story of the London Fog)

ـ غنی و غریبه/ ۱۹۳۱ (Rich and Strange)

ـ مردی که زیاد می‌دانست/ ۱۹۳۴ (The man who knew Too much)

ـ ۳۹ پله/ ۱۹۳۵ (The 39 Steps)

ـ جوان و بی‌گناه/ ۱۹۳۷ (Young and Innocent)

ـ خانم ناپدید می‌شود/ ۱۹۳۸ (The Lady Vanishes)

فیلم‌های هیچکاک در آمریکا

ـ  ربه‌کا/ ۱۹۴۰ (Rebecca)

ـ آقا و خانم اسمیت/ ۱۹۴۱ (Mr. & Mrs. Smith)

ـ سوءظن/ ۱۹۴۱ (Suspicion)

ـ خرابکار/ ۱۹۴۲ (Saboteur)

ـ قایق نجات/ ۱۹۴۴ (Lifeboat)

ـ طلسم‌شده/ ۱۹۴۵ (Spellbound)

ـ بد نام/ ۱۹۴۶ (Notorious)

فیلم‌هایی از هیچکاک که دیدنشان واجب‌ است

ـ طناب/ ۱۹۴۸ (Rope)

ـ در برج جدی/ ۱۹۴۹ (Under Capricorn)

ـ بیگانگان در قطار/ ۱۹۵۱ (Strangers on a Train)

ـ پنجره عقبی/ ۱۹۵۴ (Rear Window)

ـ دردسر هری/ ۱۹۵۵ (The Trouble with Harry)

ـ مرد عوضی/ ۱۹۵۶ (The Wrong Man)

ـ سرگیجه/ ۱۹۵۸ (Vertigo)

ـ شمال از شمال غربی/ ۱۹۵۹ (North by Northwest)

ـ روانی/ ۱۹۶۰ (Psycho)

ـ پرندگان/ ۱۹۶۳ (The Birds)

ـ مارنی/ ۱۹۶۴ (Marnie)

ـ توپاز/ ۱۹۶۹ (Topaz)

ـ جنون/ ۱۹۷۲ (Frenzy)

ـ توطئه خانوادگی/ ۱۹۷۶ (Family Plot)

هیچکاک، استاد تعلیق در سینما

همانطور که پاسکال بونیتزر، نویسنده و فیلمساز فرانسوی درباره هیچکاک می‌گوید، دیوید وارک گریفیث تأثیر بسزایی در به وجودآمدن تعلیق هیچکاکی داشته است. تعلیق در واقع از نتایج تدوین است؛ اما در عین حال خود یکی از دلایل اصلی پدیدآوردنده آن است. برای مثال تدوین صحنه‌های تعقیب و گریز را در نظر بگیرید. تدوین صحنه‌های تعقیب و گریز، نوعی تدوین موازی‌ست که در آن تصاویر فرد تعقیب‌کننده و تعقیب‌شونده به تناوب به نمایش درمی‌آیند. این تدوین موازی و نشان‌دادن هر دو نفر، باعث ایجاد تعلیق می‌شود.

اگر در فیلمی ابتدا تصویر چاقویی که به گلویی نزدیک می‌شود، به نمایش درآید و بعد تصویر ماشینی که به سرعت در جاده پیش می‌رود، احتمالاً بیننده گمان می‌کند که این ماشین برای جلوگیری از وقوع قتل دارد به سرعت حرکت می‌کند.

بخش بزرگی از فیلم‌های Hitchcock پر از صحنه‌های تعقیب و گریز هستند که تعلیق بسیاری در بیننده ایجاد می‌کند. پس او تعلیق را توسط تدوین می‌آفریند.

از تأثیر گریفیث بر هیچکاک سخن گفتیم، این نکته را هم باید اضافه کنیم که هیچکاک برخلاف شیوه گریفیثی تدوین پرشتاب کنش‌های موازی، تدوین کنش‌های همگرا در فضایی همگن را به خدمت می‌گیرد.

هیچکاک چطور از بازیگرانش بازی می‌گیرد؟

 

Hitchcock با تأثیر از مکتب مونتاژ شوروی به خنثی بودن بازیگر و نقش پررنگ تدوین اعتقاد داشت. او خودش گفته است که اغلب صورت بازیگران را در حالت خنثی نگه می‌دارد و همیشه به این مسئله افتخار می‌کند که چندان نیازی به کارگردانی بازیگرانش ندارد؛ چون او تنها از بازیگرانش می‌خواهد که خنثی باقی بمانند تا او بتواند بعد از آن صحنه‌ای را تدوین کند.

هیچکاک همیشه از آزمایش خنثی‌بودن چهره بازیگرانش و این که از آن‌ها بخواهد ژست‌های مشکل لذت می‌برد، چرا که او بیشتر مخاطبان را را کارگردانی می‌کند. این مسئله در واقع انقلابی در سینما بود؛ پیروزی تدوین، کلوزآپ، سکون و سرکوب حرکات اغراق شده که در پی آن آمد.

هیچکاک چگونه مخاطب را غافلگیر می‌کند؟

Hitchcock در فیلم‌هایش از شخصیت‌های خرده‌بورژواهای نجیب و معمولی استفاده می‌کند؛ اما این‌ها همه نقاب هستند. به همین خاطر است که در فیلم «بانو ناپدید می‌شود» دوشیزه فروی خوب و محترم، با فنجان چای و وراجی‌های بی‌معنی‌اش، واقعاً یک جاسوس است. بیننده در مواجهه با این شخصیت شگفت‌زده و غافلگیر می‌شود. شخصیتی ساده و معمولی که اتفاقاً وظیفه خطیری بر عهده دارد و پیش‌برنده داستان فیلم است. همه آدم‌های دیگر هم چیزی برای پنهان کردن دارند. نوعی لکه سیاه درونی که جنایت آن‌ها را آشکار می‌کند. تقسیم اطلاعات و پنهان‌کردن رموزی در داستان، باعث ایجاد غافلگیری می‌شود.

روایت هیچکاکی از این قانون پیروی می‌کند که هرچه یک وضعیت بیشتر مبتنی بر منطق عقلی، آشنا یا متعارف باشد، هنگامی که یکی از عناصر سازنده آن شروع به گردش جهت خلاف باد می‌کند، بیشتر در معرض تبدیل به وضعیت آشفته و غریب قرار می‌گیرد. فیلمنامه و کارگردانی تنها وظیفه‌شان ساختن یک چشم‌انداز طبیعی به همراه عنصر انحرافی‌اش و سپس ترسیم نتیجه است.

شخصیت غافلگیرکننده دیگری نیز در تمام آثار هیچکاک به چشم می‌خورد و آن کسی نیست جز آلفرد هیچکاک بزرگ!

فیلم‌های جدید و قدیمی را در فیلم‌نت، سایت تماشای آنلاین فیلم ببینید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *